- Có cơ sở thực nghiệm chống lạm phát. Nghiên cứu của ngân hàng Standard Chartered cho thấy, trong hơn 40 năm qua, vàng đã liên tục giữ giá hoặc tăng giá trong chu kỳ lạm phát, là một công cụ phòng ngừa rủi ro đã được kiểm chứng nhiều lần. Khi lãi suất danh nghĩa không theo kịp giá cả và sức mua của tiền giấy bị pha loãng, thuộc tính "mỏ neo sức mua" của vàng sẽ thể hiện, đây cũng là lý do nó được gọi là "tài sản trú ẩn tối thượng".
- Tương quan thấp với cổ phiếu và trái phiếu. Tương hệ số giữa vàng với cổ phiếu và trái phiếu trong thời gian dài có xu hướng thấp, nó thường có thể tạo ra xu hướng độc lập trong thời kỳ thị trường biến động, đóng vai trò là "trọng lượng ổn định". Trong bối cảnh bất ổn kinh tế vĩ mô toàn cầu vẫn còn nhiều vào năm 2026, các kịch bản cực đoan mà cổ phiếu và trái phiếu cùng tăng hoặc cùng giảm ngày càng nhiều, sự tương quan thấp của vàng càng trở nên quý giá, có thể cải thiện đáng kể cấu trúc rủi ro và lợi nhuận của danh mục đầu tư gia đình.
- Vị thế dự trữ không ngừng tăng. Dữ liệu do Ngân hàng Trung ương Châu Âu công bố vào tháng 6 cho thấy, tính đến cuối năm 2025, vàng chiếm 27% tổng dự trữ chính thức của các ngân hàng trung ương trên thế giới, vượt qua 22% của trái phiếu Mỹ và 15% của đồng Euro, tỷ trọng đã tăng nhanh từ 20% trong một năm. Trong khi đó, tỷ lệ dự trữ vàng của nước ta chỉ khoảng 8,8% tổng dự trữ chính thức, thấp hơn đáng kể so với mức trung bình toàn cầu—bản thân sự chênh lệch này là minh chứng cho không gian tích lũy dài hạn, và cũng có nghĩa là câu chuyện "ngân hàng mua vàng" vẫn chưa kết thúc.
Tư thế phân bổ đúng đắn cho gia đình: theo logic, không theo giá
Ông Vương Thanh, nhà phân tích kinh tế vĩ mô trưởng tại Oriental Goldengold, cho rằng lý do cơ bản khiến các ngân hàng trung ương liên tục mua vào là do tình hình chính trị và kinh tế toàn cầu có những thay đổi mới: vàng là phương tiện thanh toán cuối cùng được chấp nhận rộng rãi trên toàn cầu, việc tăng cường mua vàng có thể tăng cường uy tín tiền tệ quốc gia, tạo điều kiện thuận lợi cho việc thúc đẩy quốc tế hóa đồng Nhân dân tệ một cách thận trọng, do đó "việc tiếp tục mua vào vẫn là xu hướng lớn". Xét từ kinh nghiệm quốc tế, chức năng "bảo chứng tín dụng" của vàng trong dự trữ chính thức cũng áp dụng cho bảng cân đối kế toán gia đình—nó là phương tiện cuối cùng để phòng ngừa sự mất giá của tiền tệ và rủi ro cực đoan.
Đối với các gia đình bình thường, không cần sao chép nhịp điệu của ngân hàng trung ương, nhưng hoàn toàn có thể học theo logic của họ—coi vàng là tài sản phân bổ dài hạn chứ không phải là mặt hàng giao dịch ngắn hạn. Các chuyên gia trong ngành đều đưa ra ba lời khuyên: thứ nhất, kiên trì tư duy đầu tư định kỳ, mua theo đợt thông qua các công cụ như tiền gửi tích lũy ngân hàng, ETF vàng, để làm mịn sự biến động giá theo thời gian, tránh đặt cược một lần; thứ hai, kiểm soát tỷ trọng, tỷ lệ vàng trong tổng tài sản gia đình nên ở mức 5% đến 10%, vừa đủ để phát huy chức năng phòng ngừa rủi ro, vừa không bị ảnh hưởng đến lợi nhuận tổng thể do biến động; thứ ba, tránh mua đuổi, giá vàng hiện tại đang ở mức cao lịch sử, mà nên kiên nhẫn chờ đợi các điểm điều chỉnh hoặc biến động để phân bổ theo đợt, thay vì tham gia khi cảm xúc đang nóng nhất.
Tất nhiên, cảnh báo rủi ro cũng không thể thiếu. Giá vàng hiện tại rất nhạy cảm với lộ trình chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ, nếu lạm phát dai dẳng vượt ngoài dự kiến, hoặc kỳ vọng tăng lãi suất nóng lên trở lại, vàng vẫn có thể chịu áp lực trong ngắn hạn; sự "giảm căng thẳng" bất ngờ của cục diện địa chính trị cũng sẽ làm suy yếu phần bù rủi ro trú ẩn. Mua vàng không phải là lời hứa "chắc thắng không lỗ", mà là dùng thời gian để đổi lấy sự chắc chắn—đây có lẽ là câu trả lời giản dị và vững chắc nhất cho "tại sao mua vàng": không phải để kiếm lợi nhuận bùng nổ trong ngắn hạn, mà là để bảo vệ một mức sàn cho tài sản gia đình trong thời đại bất định.
